Kimse bir şey imzalamadan önce sorulan sorular.
Kapsam, sıralama ve iddia etmeyeceğimiz şeyler. Sorunuz mevzuatın kendisiyle ilgiliyse AB Yapay Zekâ Yasası referansı ve ISO/IEC 42001 rehberi daha derine iniyor.
Son gözden geçirme 7 Eylül 2026. Cevaplar pratiğimizi anlatır ve mevzuatı özetler; hukuki görüş değildir.
Bu bizi bağlar mı?
Yürütecek bir uyum programınız olup olmadığına karar veren sorular.
Sadece hazır yapay zekâ araçları kullanıyoruz — ChatGPT, Copilot. Yasa bizi bağlar mı?
Evet, uygulayıcı sıfatıyla. Bir yapay zekâ sistemini mesleki faaliyetiniz kapsamında kendi yetkiniz altında kullanmak sizi 3(4). madde uyarınca uygulayıcı yapar ve 4. maddedeki yapay zekâ okuryazarlığı yükümlülüğü uygulayıcılar için 2 Şubat 2025'ten beri geçerlidir. Kullanım Ek III kapsamına giriyorsa — aday eleme, kredi değerliliği, temel hizmetlere erişim — 26. maddedeki uygulayıcı yükümlülükleri de devreye girer; sistemi ince ayarlamak veya kendi markanızla sunmak ise 25. madde uyarınca sizi sağlayıcı hâline getirebilir.
GPT gibi genel amaçlı modeller Yasa kapsamında mı?
Kapsamdadır ama ayrı bir bölümle. Bölüm V, genel amaçlı yapay zekâ modeli sağlayıcılarına teknik dokümantasyon, alt sağlayıcılara bilgi, telif politikası ve eğitim içeriği özeti yükümlülükleri getirir; sistemik risk taşıyan modeller için 55. maddede ek yükümlülükler vardır. Bu yükümlülükler model sağlayıcısındadır. Sizin açınızdan belirleyici olan, modeli hangi işe koştuğunuzdur; o kullanım kendi başına sınıflandırılır.
20 kişilik bir girişimiz. Bu yük bize orantılı mı?
Yükümlülükler şirketin büyüklüğüne göre değil kullanımın riskine göre ölçeklenir; işe alım aracı geliştiren küçük bir ekip tüm yüksek risk setini taşır. Ölçeklenen iki şey var: 99(6). madde KOBİ ve girişimler için idari para cezalarını her bantta iki rakamdan düşük olanıyla sınırlar, ve 62. madde üye devletlere KOBİ'lere düzenleyici kum havuzlarında öncelikli erişim ile özel rehberlik sağlama yükümlülüğü verir. Pratikte uygun maliyetli yol, kanıtı en baştan geliştirme hattının içine yerleştirmektir.
Sistemlerimizin yüksek riskli olup olmadığını en hızlı nasıl öğreniriz?
Her yapay zekâ sistemini, amaçlanan kullanımı tek cümleyle yazılmış hâlde envantere alın; sonra her birini Ek III ve 6. maddeye karşı okuyun. Sınıflandırma teknolojiyi değil amacı izler, bu yüzden aynı model bir üründe asgari riskli, başka bir üründe yüksek riskli olabilir. 30 dakikalık sınıflandırma görüşmemiz bunu sizinle birlikte yapar ve sonrasında bizimle çalışsanız da çalışmasanız da katmanları ve gerekçeyi anlatan yazılı bir not sizde kalır.
Atheros AI'ın hangi parçasına ihtiyacımız var?
Yazılım, danışmanlık ve eğitim farklı sorunları çözer. Çoğu kuruluşun ihtiyacı beklediğinden azdır.
Yazılım mı, danışmanlık mı, eğitim mi?
Hangi sistemlere sahip olduğunuzu ve hangi katmanda olduklarını henüz bilmiyorsanız danışmanlık — teşhis önce gelmelidir. Yükümlülüklerinizi zaten biliyorsanız ve sorun kanıtı her model sürümünde, elle toplamadan tekrar tekrar üretmekse yazılım. Boşluk, ekiplerinizin bir uyum kararı verirken bunu fark edememesiyse eğitim; bu aynı zamanda 4. maddedeki okuryazarlık yükümlülüğüdür. Üçü ayrı satılır ve ayrı ayrı işe yarar.
ISO 27001 belgemiz var. Yapay zekâ tarafını da kapsıyor mu?
Kısmen. ISO 27001 ve ISO 42001 Annex SL madde yapısını paylaşır; yönetişim organınız, iç denetim programınız, yönetimin gözden geçirmesi ve doküman kontrolünüz olduğu gibi taşınır — belgelendirme yolundaki en büyük tek tasarruf genelde budur. ISO 27001'in kapsamadığı şey yapay zekâya özgü risktir: etkilenen bireyler üzerindeki etki, veri ve model yaşam döngüsü kontrolleri ve 6. maddedeki yapay zekâ sistemi etki değerlendirmesi. Bunlar yeni iştir.
ComplianceEngine mevcut MLOps yığınımızla çalışır mı?
Sahip olduğunuz hattı değiştirmek yerine onun içinde çalışacak biçimde tasarlandı: kontroller CI/CD'de bir aşama olarak yürür ve teknik dosya, hattın her model sürümü hakkında zaten bildiği bilgiden üretilir. Bunu sizin yığınınız için kesin cevaplamanın yolu bir kapsam görüşmesidir — bir bağlayıcının henüz var olmadığını size pilot sırasında keşfettirmektense baştan söylemeyi tercih ederiz.
Hukuk büromuz ve dış denetçimizle birlikte çalışabilir misiniz?
Evet, olağan düzen budur. Biz hukuk bürosu değiliz ve hukuki görüş vermeyiz; mevzuatı sizin koşullarınız için yorumlamak hukuk müşavirinizin işidir. Biz yönetim sistemini kurar ve kanıtı denetçinizin isteyeceği biçimde üretiriz. Akredite bir belgelendirme kuruluşu devredeyse yalnızca sizin tarafınızda yer alırız.
İş nasıl yürür
Bir çalışmanın gerçekte neye benzediği ve iddia etmeyeceğimiz şeyler.
Tipik bir danışmanlık çalışması ne kadar sürer?
Regulation Ready çalışmamız üç fazda — Değerlendir, Tasarla, Devreye Al — yaklaşık 90 gün sürer ve düzenleyici boşluk analizinden yönetim kuruluna raporlayan işleyen bir yapay zekâ yönetim sistemine geçer. Belgelendirme daha uzun bir ufuktur: ISO 42001 denetim penceresi, aylara yayılan kayıtların birikmesine bağlıdır ve bunu hiçbir çalışma sıkıştıramaz.
Atheros AI bizi ISO 42001'e göre belgelendirebilir mi?
Hayır. ISO/IEC 17021 uyarınca bir yönetim sistemini belgelendiren kuruluş onu tasarlayandan bağımsız olmak zorundadır ve belgeleri yalnızca ilgili şema için akredite kuruluşlar düzenler. Sizi bu denetime hazırlar ve denetim boyunca destek oluruz. İkisini birden teklif eden bir danışmanlık akreditasyon incelemesinden geçemez.
Hukuki görüş ya da uygunluk değerlendirmesi veriyor musunuz?
İkisini de vermiyoruz. Bir uygunluk değerlendirmesinin dayandığı teknik ve organizasyonel kanıtı üretir, o kanıtı güncel tutan yönetim sistemini tasarlarız. Hukuki yorum müşavirinizin işidir; uygunluk değerlendirmesi ise 43. madde uyarınca ya iç kontrolle sizin tarafınızdan ya da Yasanın gerektirdiği hâllerde onaylanmış kuruluşça yapılır.
Mevzuat değiştiğinde ne oluyor?
Yasanın uygulama tasarrufları, uyumlaştırılmış standartları ve Ek III yorumları yıllarca hareket edecek; bu yüzden herhangi bir araç ya da program için asıl soru, eşlemeyi kimin ve ne hızda güncellediğidir. Değerlendirmelerimizin çalıştığı düzenleyici içeriği sürümler ve her çıktıyı tarihleriz; böylece bir sonuca hangi metin altında varıldığını her zaman söyleyebilirsiniz. Referans sayfalarımızın gözden geçirme tarihi taşıması da aynı sebepledir.
Eğitim ve yapay zekâ okuryazarlığı
4. madde Şubat 2025'ten beri yürürlükte ve kuruluşların en geç fark ettiği yükümlülük bu.
Akademi eğitimi 4. maddedeki okuryazarlık yükümlülüğünü karşılar mı?
4. madde, sağlayıcı ve uygulayıcıların; personelinin ve adlarına yapay zekâ sistemi işleten kişilerin teknik bilgisini, deneyimini ve kullanım bağlamını gözeterek yeterli düzeyde yapay zekâ okuryazarlığını sağlayacak önlemleri almasını ister. Yasa eğitim programlarını akredite etmez, dolayısıyla hiçbir eğitim 'bu yükümlülüğü karşılar' diye belgelendirilemez. Yükümlülüğü karşılayan şey, role uygun ve belgelenmiş bir program ile kimin tamamladığına dair kayıtlardır — teslim ettiğimiz de budur.
Eğitimi kim veriyor?
Profesyonel eğitmenler değil uygulayıcılar: danışmanlık çalışmalarımızı da yürüten doktora düzeyindeki eğitmenler ve ISO 42001 Baş Denetçileri. Programlar dinleyiciye göre ayrılır — yöneticiler ve yönetim kurulu, düzenlemeye tabi yapay zekâ geliştiren teknik ekipler, üretken araçları kullanan geniş çalışan kitlesi — çünkü her grubun ihtiyaç duyduğu okuryazarlık farklıdır ve karıştırmak herkesin zamanını harcar.
Eğitim kurum içinde ve sektörümüze göre uyarlanabilir mi?
Evet. Programlar yarım günlük yönetici brifinglerinden beş günlük teknik programlara kadar uzanır ve içerik sektörünüzün yükümlülüklerine, paylaşabildiğiniz ölçüde kendi yapay zekâ envanterinize göre yeniden kurulur. Dinleyiciyi ve ulaşmak istediğiniz sonucu iletin, beş iş günü içinde size özel bir teklifle dönelim.
Sorunuz durumunuza uymuyor mu?
ISO 42001 Baş Denetçisiyle otuz dakika, hangi yükümlülükleri taşıdığınızı ve bunları hangi sırayla ele almanız gerektiğini söylemeye genelde yeter.